Verslag Dive Expedition Libanon  september 2008 

Beirut Brussel – 25/09/2008.

 
Een internationaal technisch duikteam van Belgische en een Nederlandse duiker staat vertrekkensklaar voor een extreme duikexpeditie in Libanon. Zij zullen de komende dagen duiken op de Britse HMS Victoria. Het gaat om een uitzonderlijk wrak dat door een aanvaring gezonken is in 1893. Het gaat over het best bewapende Engelse oorlogsschip dat tijdens een maneuver botste tegen een ander oorlogsschip. Binnen de 10 minuten verdween HMS Victoria met 358 militairen naar de diepte. Door het zeer zware 16-inch kanon zonk het schip loodrecht naar beneden en boorde zich vast in de zeebodem. Na meer dan 100 jaar staat het schip nog altijd kaarsrecht. De schroeven bevinden zich op 74 meter. en de technische duikers kunnen het wrak afdalen tot 144 meter. ‘

De samenstelling van een sterk duikteam dringt zich op. Een grondige voorbereiding en correcte afspraken zorgen er voor dat we ons doel kunnen bereiken. Dit kan alleen met een duikteam van specialisten’, aldus Paul Lijnen, initiatiefnemer en expeditieleider van het technisch duikteam. Het technisch duikteam bestaat uit

• Paul Lijnen , expeditie leider, van Hasselt,
• Johan Carlens uit Herk-de-Stad,
• Danny Moens van Schoten,
• Vic verlinden van Schelle,
• Danny Huyge en Erik Wouters beiden uit Aartselaar,
• Pim De Roodhes van Amsterdam  en Antwerp Harbour
• en Eduardo Pavia van Rome.

De politieke situatie in Libanon is volgens de ambassade geen probleem. Later blijk dat het anders is. Immers de dag dat we op de Victoria zouden gaan duiken was er een bomauto aanslag 150 meters van onze vertrekplaats.

Brussel – Istanbul - Beirut

De heenreis verliep zeer vlot. 4 uur tot in Istanbul als tussenstop, dan nog 1,5 uur tot in Beirut. Bij het afhalen van het vele duikmateriaal, wordt duidelijk dat er 1 tas ergens is achter gebleven. We moeten het stellen met 1 droogpak minder, automaten en het frame van de rebreather. Als we aankomen rond 02:00 uur ‘s nachts, heeft iedereen nog honger. We gaan op zoek naar een restaurant. Een eerste wandeling doorheen Beirut centrum wordt gemaakt. We hebben de idee dat deze stad eerder West-Europees is. Geen gesluierde vrouwen, een hamburgertent zoals bij ons en vele nieuwbouwwerven. Bij een betere kijk zie je her en der de overblijfselen van een oorlog. De heropbouw is volop bezig.

Testduik

Vooraleer we de diepe duiken uitvoeren, doen we een testduik. Materiaal wordt gecontroleerd, mengsel gemeten. Iedereen duikt met de complete set: de rebreather en 2 decoflessen als bailout voor de diepte. De afspraak is dat een gele ballon het noodsignaal is waardoor de lokale oppervlakte duikers weten dat ze een 50/20 en een EAN80 omlaag laten. Hierdoor beschikken we over een compleet bailout scenario. Diepte is 47 meter en duiktijd 1 uur, voldoende tijd om de duikomstandigheden te kennen zoals zichtbaarheid en stroming. Door de harde wind en de regen valt dit eerder tegen. De watertemperatuur van 28 graden is onvoorstelbaar. Minder onderkledij en minder lood.

Lesbian Het blijft waaien.

Het is 5 beaufort en het regent. Wie had dat verwacht in Beirut? We kunnen niet ver uitvaren. Het IANTD duikcentrum staat onder leiding van Walid. Hij wordt bijgestaan door een compleet duikteam van instructeurs. Zijn voorstel is de ‘Lesbian’ een cargo/oorlogsschip met een diepte van 67 meter. We doen 2 duiken op dit grote wrak, duik 1 is 35’ bodemtijd en duik 2 is 40’. De totale duiktijden zijn respectievelijk 130’ en 150’ minuten. Het is een mentale voorbereiding voor de latere diepte, als het weer het tenminste zal toelaten. De filmcamera’s in HD en fototoestellen zorgen voor het nodige beeldmateriaal.

Duiken op Victoria, Noord Libanon, Tripoli 

Indeling ploegen De bailout wordt verdeeld over de duikers. Voor de diepe duiken zijn volgende mengsels voorzien: Voor de rebreather: diluent 9/75 en zuurstof. OC bailout: 10/70 + 20/50 + 50/20 + 80 Elke duiker neemt 2 dieptemengsels mee. Aan het decostation hangt een extra 20/50 en EAN80.

• Ploeg 1: Eduardo + Danny Huyge + Erik
• Ploeg 2: Danny Moens + Vic + Pim
• Ploeg 3: Paul + Johan

 
De laatste ploeg heeft heel wat werk verricht: aankleden van de eerste ploegen en het uithangen van het decostation. En gelet op de vele wind en de hoge golven was dit geen eenvoudig werk.

Duik1:
En plots verschijnt een schaduw vanuit de donkerblauwe diepte. Donkere contouren onderscheiden zich van het diepe blauw. Stilte alom. De schaduw verandert snel naar de duidelijke omtrekken van het roer en een immense schroef. Met de HID 100 komen de kleuren tot leven.
3 grote tonijnen zwemmen zenuwachtig rond. Hun rust wordt verstoord door de stille duikers. Het schip staat loodrecht en de schroeven wijzen recht naar boven. Indrukwekkend en groots. Wanneer ik naar beneden kijk langsheen het dek, zie ik dat het schip verticaal verdwijnt in de donkere diepte. Het is er zwart. Zonder aarzelen daal ik af. De zichtbaarheid is enorm. Overal zie je kannonen, klein en groot, midscheeps, bakboord en stuurboord.
Overal zie je de stalen en mooi begroeide bewapening. Het verhaal klopt: het is het best bewapende schip. Het grote 16inch kanon is aan het uiteinde nog afgesloten. Ik daal verder af tot op 110 meter en zie een mooi begroeid dek. De houten vloer is deels nog aanwezig. Doorheen de openingen zie ik witte vloertegels. Is dit de keuken? Danny en Eduardo maken de nodige beeldopnames. Het is uiterst helder zicht en de impressie van dit grote loodrechte wrak is immens. Duikdiepte voor mezelf is 111 meter met een runtime van 232 minuten. In een watertemperatuur van 28° en een P–valve is dit aangenaam. Het ganse duikteam is euforisch. Alle duiken zijn prima verlopen. De maximaal bereikte diepte is 115 meter. De daallijn fixeren we voor de volgende duik.

Duik 2:
Na een ingelaste rustdag staan we opnieuw klaar. Het vertrouwen is er. De plannen zijn bestudeerd op basis van de filmopnames. We doelen terug op de mogelijke keuken. Op een diepte van 85 meter hoor ik een enorme knal. Een explosie.
De boot verantwoordelijke Zaza had ons verwittigd dat grote hoeveelheden aangetroffen dynamietrestanten niet ver van ons vandaan tot ontploffing worden gebracht. Ik voel de trillingen doorheen mijn ganse lichaam. Ik schrik me rot. Telkens opnieuw. We verzamelen ons en dalen verder af. We zitten snel op de juiste plaats. Er is veel te zien: borden, glaswerk, versieringen. We kunnen het wrak echt ingaan.
Wat is het hier groot en alles ligt hier nog. Even denk ik aan de vele Engelse soldaten die hier zijn achtergebleven. De gangen en ruimtes worden gefilmd. We zitten nu 20 minuten op -110. De decotijd tikt aan.
Op decompressie diepte Zaza komt ons tegemoet en neemt de camera’s over. Hij kent de betekenis van backup duiker. Hij meldt ons dat een legerboot boven aan het wachten is. Er is blijkbaar iets aan de hand. Het is nog 120 minuten decompreseren vooraleer we weten dat het controle is van de boot en alle opvarenden.
Wanneer we terug aan de kant staan, krijgt Paul telefoon dat er geen toelating is om morgen te duiken. Die toelating moet komen van de Libanese defensie, aldus Walid. Er komt druk vanuit ons duikteam. Ik hoor nog een telefoongesprek tussen Walid en onze Italiaanse volbloed. We moeten alles doen opdat we morgen ook op dit bijzondere wrak kunnen duiken. Enkele uren later komt het verdict: The Belgian team has a go to dive on the Victoria. Dat betekent morgenvroeg om 06:30 er uit, vullen, meten en units klaarmaken.

Duik 3 wordt aangevat. Paul en Johan als team 1. Team 2 is Danny met Eduardo en Vic. Team 3 is Pim en mezelf. Het is de eerste duik dat Paul en Johan worden aangekleed en dat ze niet instaan voor het decostation. Dit type van duiken uitvoeren in optimale omstandigheden is fantastisch. De lange decotijden zijn aangenaam uit te voeren in warm water. Duiken met een groot technisch duikteam heeft het voordeel dat er veel bailout aanwezig is. Meer 80% dringt zich op voor een toekomstige expeditie, en dit voor het geval er verschillende rebreathers uitvallen.
Na de duik hebben Zaza en de kapitein het bier koud gezet, een toost op de indrukwekkende duiken en het goede verloop.

Conclusie